Đảng Dân chủ nghĩ gì về tuyên bố của TT Trump?

Những biến động chính trị tại Hoa Kỳ, đặc biệt sau cuộc bầu cử giữa kỳ ngày 3 tháng 11 năm 2026 và tuyên bố của Tổng thống Donald Trump về Tuần lễ Chống Cộng sản - “Anti-Communism Week”, đang tạo ra nhiều cuộc tranh luận trong cộng đồng người Việt.

Đây là điều bình thường trong một xã hội dân chủ. Tuy nhiên, điều đáng quan tâm là chúng ta phản ứng như thế nào trước những khác biệt ấy. Chúng ta đã từng trải qua chiến tranh, chia ly, mất mát và những khác biệt chính trị kéo dài nhiều thập niên. Vì vậy, hơn ai hết, chúng ta cần hiểu giá trị của sự bình an, lòng bao dung và tinh thần đoàn kết.

Chúng ta có quyền ủng hộ hay phản đối một tổng thống. Chúng ta có quyền lựa chọn Đảng Cộng hòa, Đảng Dân chủ hoặc không thuộc đảng phái nào. Nhưng không nên vì một lá phiếu khác biệt mà đánh mất tình đồng hương, tình bằng hữu và sự tôn trọng lẫn nhau.

Có một điểm cần nói rõ ngay từ đầu, chúng ta chưa tìm thấy một nghị quyết hay tuyên bố chính thức chung của Đảng Dân chủ trực tiếp bác bỏ văn kiện ngày 3/11. Tuy nhiên, trước đó, các lãnh đạo và đại diện của Đảng Dân chủ đã thể hiện những quan điểm khá rõ về việc ông Trump gán nhãn cộng sản cho các đối thủ chính trị.

1- Đảng Dân chủ không đồng tình với việc xem họ là chủ nghĩa cộng sản

Đây là phản ứng quan trọng nhất. Trong Đảng Dân chủ có nhiều khuynh hướng:

·        

Những người ôn hòa, trung dung (moderate, centrist).

• Những người theo chủ nghĩa tự do (liberal).
• Những người theo chủ nghĩa tiến bộ (progressive).
• Một bộ phận theo chủ nghĩa xã hội dân chủ (democratic socialism).

 

Một số ứng cử viên của Đảng Dân chủ thuộc khuynh hướng chủ nghĩa xã hội dân chủ, nhưng điều đó không có nghĩa là toàn bộ Đảng Dân chủ là đảng cộng sản. Trong một bài kiểm chứng tháng 7/2026, Associated Press dẫn ý kiến của các chuyên gia rằng việc gọi toàn bộ Đảng Dân chủ là cộng sản là không chính xác. Những người theo chủ nghĩa xã hội dân chủ tại Mỹ nhìn chung vẫn hoạt động trong hệ thống bầu cử đa đảng và kinh tế thị trường.

Vì vậy, Đảng Dân chủ có căn bản để phản đối việc dùng nhãn hiệu cộng sản nhằm mô tả toàn bộ đối thủ chính trị.

2- Một số chính khách Dân chủ xem đây là chiến thuật của ông Trump

Trước cuộc bầu cử, Thống đốc California Gavin Newsom đã bác bỏ việc ông Trump tập trung công kích Đảng Dân chủ bằng nhãn hiệu cộng sản. Ông gọi cách diễn giải đó là không có căn bản (bunk). Một số chính khách Dân chủ cho rằng ông Trump đang phóng đại ảnh hưởng của những ứng cử viên xã hội chủ nghĩa dân chủ trong nội bộ đảng để tạo hình ảnh rằng Đảng Dân chủ đang đi quá xa về phía cánh tả.

Điều này cũng cho thấy một thực tế: ngay trong Đảng Dân chủ, vấn đề định hướng giữa khuynh hướng trung dung và cấp tiến vẫn đang được tranh luận.

3. Đảng Dân chủ muốn chuyển trọng tâm sang đời sống người dân

Trong thông điệp ngày 3/11/2026, Chủ tịch Ủy ban Quốc gia Đảng Dân chủ (DNC) nhấn mạnh ba vấn đề về chi phí sinh hoạt và đời sống người lao động, về trách nhiệm giải trình của chính quyền Trump, và về cải thiện hệ thống kinh tế và chính trị để phục vụ người dân. Thông điệp của DNC không lấy cuộc tranh luận chống cộng sản làm trọng tâm.

Đến ngày 5/11, sau khi Đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát cả hai viện Quốc hội, lãnh đạo Dân chủ Hakeem Jeffries tiếp tục nhấn mạnh chương trình nghị sự về giảm chi phí sinh hoạt và giám sát chính quyền Trump. Điều này cho thấy Đảng Dân chủ muốn chứng minh với cử tri rằng họ có một chương trình điều hành thực tế, chứ không chỉ phản đối ông Trump.

Có một khác biệt đáng chú ý giữa hai đảng

Trong lúc đó, TT Trump nhấn mạnh nguy cơ của chủ nghĩa cộng sản, xã hội chủ nghĩa và cánh tả cấp tiến, làm cho Đảng Dân chủ phản đối việc xem Đảng Dân chủ là cộng sản, và chỉ tập trung vào kinh tế và trách nhiệm của chính quyền. Trong khi đó, cánh tiến bộ trong đảng nhắm tới việc mở rộng các chương trình phúc lợi, chăm sóc y tế và điều tiết doanh nghiệp. Và cánh trung dung thì muốn duy trì kinh tế thị trường và hạn chế sự dịch chuyển quá xa về phía cánh tả.

Cần lưu ý rằng đây là những khuynh hướng, không phải lập trường thống nhất của mọi thành viên trong mỗi đảng.

4- Cộng đồng người Việt hải ngoại nghĩ gì?

Trước hết, người Việt tị nạn có lý do chính đáng để quan tâm đến những tuyên bố chống chủ nghĩa cộng sản, xuất phát từ kinh nghiệm lịch sử của mình qua tuyên bố Tuần lễ chống Cộng sản của TT Trump. Nhưng, chúng ta không nên mặc nhiên xem tất cả thành viên Đảng Dân chủ là những người có thiện cảm với chế độ cộng sản. Điều đó vừa không chính xác, vừa có thể làm suy yếu khả năng vận động sự ủng hộ của các chính khách Mỹ đối với nhân quyền Việt Nam.

Người Việt hải ngoại cần đánh giá các chính khách Hoa Kỳ bằng hành động cụ thể, không chỉ bằng lời tuyên bố.

Chẳng hạn, khi xem xét một nghị sĩ Dân chủ hay Cộng hòa, chúng ta có thể tìm hiểu:

• Người ấy có ủng hộ các dự luật nhân quyền Việt Nam không?
• Có lên tiếng cho tù nhân lương tâm không?
• Có bảo vệ tự do tôn giáo không?
• Có ủng hộ quyền tự do báo chí và hội họp tại Việt Nam không?

 

Đó mới là những tiêu chuẩn có ý nghĩa thực tế.

5- Thay lời kết

Theo quan điểm cá nhân, sự khác biệt giữa ông Trump và Đảng Dân chủ trong vấn đề này không đơn thuần là chống cộng hay không chống cộng. Nó còn là sự khác biệt về cách xác định đối thủ chính trị, cách sử dụng ý thức hệ trong tranh cử và những vấn đề mà mỗi đảng muốn đặt lên hàng đầu.

Đối với người Việt Nam hải ngoại, chúng ta có thể kiên định lập trường chống độc tài cộng sản, nhưng không nên biến lập trường ấy thành sự đối kháng với toàn bộ những người không cùng khuynh hướng chính trị với mình tại Hoa Kỳ.

Đây là một bài học quan trọng, vì ý thức yêu chuộng tự do phải đi đôi với tôn trọng sự khác biệt. Nếu không, chính chúng ta có thể vô tình đi ngược lại những giá trị mà mình muốn bảo vệ.

Như vậy, thông điệp nào cần truyền tải đến cộng đồng người Việt, để họ bình tĩnh hơn, tỉnh táo hơn, tránh khỏi cực đoan và chia rẽ? Đây là một thông điệp rất cần thiết đối với cộng đồng người Việt Nam tại Hoa Kỳ, đặc biệt trong bối cảnh chính trị Mỹ ngày càng phân hóa và những khác biệt trong cộng đồng người Việt đôi khi trở nên gay gắt.

Chúng ta không yêu cầu mọi người phải suy nghĩ giống nhau, mà giúp mọi người biết suy nghĩ độc lập, có trách nhiệm và tôn trọng sự khác biệt. Đó là:

Bình tĩnh trước biến động chính trị – Tỉnh táo trước thông tin – Đoàn kết trong khác biệt

5.1- Đừng để chính trị chi phối tình đồng hương: Chúng ta có thể ủng hộ Tổng thống Trump hoặc không ủng hộ ông Trump. Chúng ta có thể là người Cộng hòa, Dân chủ, độc lập hoặc không thuộc đảng phái nào.

Đó là quyền tự do chính trị của mỗi người.

Nhưng không vì bất đồng chính kiến mà xem người đồng hương là đối thủ, kẻ thù hoặc người thiếu lòng yêu nước. Một lá phiếu không thể là thước đo duy nhất để đánh giá nhân cách của một con người.

Chúng ta tuy có khác nhau về chính kiến, nhưng không nên đánh mất tình người và tình đồng hương.

5.2- Phải phân biệt giữa sự kiện, tuyên truyền và nhận định: Đây là điều đặc biệt quan trọng trong thời đại mạng xã hội, thời đại AI. Khi nghe một tuyên bố của tổng thống, một nghị sĩ hay một lãnh tụ chính trị, chúng ta cần tự hỏi:

• Đây là sự kiện đã được xác nhận hay chỉ là lời phát biểu?
• Đây là chính sách đã được thực hiện hay mới chỉ là lời hứa?
• Đây là thông tin có nguồn kiểm chứng hay chỉ là sự diễn giải của một nhóm?
• Có ý kiến trái chiều nào cần được tìm hiểu không?

 

Đừng vội chia sẻ những thông tin chưa kiểm chứng chỉ vì chúng phù hợp với suy nghĩ của mình. Cần đọc một nguồn tin trong sự tỉnh táo, và trong tâm trạng tỉnh thức. Người có chính kiến không phải là người tin mọi điều mình nghe, mà là người biết kiểm chứng trước khi tin.

5.3- Chống độc tài không có nghĩa là cực đoan chính trị: Đối với người Việt Nam từng trải qua chế độ cộng sản, sự quan tâm đến tự do, dân chủ và nhân quyền là điều dễ hiểu. Nhưng chúng ta cũng cần nên phân biệt:

• Chống một chế độ độc tài không đồng nghĩa với thù ghét tất cả những người sống dưới chế độ ấy.
• Phản đối chủ nghĩa cộng sản không có nghĩa là mọi người có khuynh hướng cánh tả đều là cộng sản.
• Bảo vệ tự do không có nghĩa là phủ nhận quyền tự do phát biểu của người bất đồng chính kiến với mình.

 

Một xã hội dân chủ phải chấp nhận sự khác biệt và giải quyết bất đồng

bằng luật pháp, đối thoại và lá phiếu.

5.4- Đừng đồng nhất quyền lợi cộng đồng với quyền lợi của một đảng phái: Đây là một kinh nghiệm quan trọng trong bài học từ sự kiện bầu cử giữa nhiệm kỳ Hoa Kỳ. Đảng Cộng hòa có những chính sách và quan điểm riêng. Đảng Dân chủ cũng vậy.

Không có đảng phái nào sở hữu độc quyền lòng yêu nước, tự do hay dân chủ.

Người Việt hải ngoại cần đánh giá từng chính sách cụ thể:

• Ai thực sự quan tâm đến nhân quyền Việt Nam?
• Ai bảo vệ tự do tôn giáo?
• Ai ủng hộ quyền lợi của người nhập cư hợp pháp?
• Ai quan tâm đến giáo dục và sự phát triển của cộng đồng?
• Ai thực hiện những cam kết đã đưa ra?

 

Chúng ta có quyền ủng hộ một đảng trong vấn đề này và không đồng ý với đảng ấy trong vấn đề khác. Đó chính là quyền tự chủ của một công dân.

5.5- Đừng truyền lại hận thù cho thế hệ trẻ: Thế hệ đi trước có trách nhiệm kể lại lịch sử Việt Nam, kể cả những đau thương sau năm 1975. Nhưng chúng ta nên trao cho thế hệ trẻ ba điều: - Sự thật lịch sử - Khả năng suy nghĩ độc lập - Niềm tin rằng con người có thể xây dựng một tương lai tốt đẹp hơn.

Không nên bắt thế hệ trẻ phải mang những mâu thuẫn chính trị của cha ông như một món nợ truyền đời.

5,6- Đưa cộng đồng trở lại với những mục tiêu chung: Thay vì dành quá nhiều năng lượng cho những tranh cãi đảng phái, tranh cãi vấn đề quốc – cộng, cộng đồng người Việt hải ngoại của chúng ta nên tập trung vào những việc có ích và thực tiễn cho việc phát triển cộng đồng tự do và có ý thức như các việc dưới đây tại Hoa Kỳ:

• Giáo dục và đào tạo thế hệ trẻ.
• Chăm sóc người cao niên.
• Hỗ trợ gia đình khó khăn.
• Phát triển sinh hoạt văn hóa và tôn giáo.
• Tham gia chính quyền địa phương.
• Bảo vệ quyền tự do và phẩm giá con người.

 

Đây là những mục tiêu mà người Cộng hòa, Dân chủ hay độc lập đều có thể cùng tham gia. Chúng ta có thể khác nhau về chính kiến, nhưng vẫn có thể cùng nhau xây dựng cộng đồng. Chúng ta có thể không đồng ý với nhau, nhưng vẫn phải tôn trọng nhau. Chúng ta có thể không quên quá khứ, nhưng không nên để quá khứ ngăn cản tương lai.

Cuối cùng, xin hãy nhớ:

Yêu chuộng tự do phải đi đôi với tôn trọng tự do của người khác. Bảo vệ dân chủ phải bắt đầu bằng cách thực hành tinh thần dân chủ trong chính cộng đồng của mình. Đó không chỉ là trách nhiệm của một thế hệ, mà còn là di sản tinh thần chúng ta cần trao lại cho con cháu.

Đối với lịch sử Việt Nam, chúng ta có quyền gìn giữ ký ức, nói lên những đau thương và bảo vệ những giá trị tự do, dân chủ, nhân quyền. Nhưng chống độc tài không có nghĩa là nuôi dưỡng lòng thù hận đối với mọi người có quan điểm khác biệt.

Sau hơn nửa thế kỷ định cư tại Hoa Kỳ, cộng đồng người Việt đã có những thành quả đáng trân trọng. Xin đừng để những khác biệt chính trị làm suy yếu những gì các thế hệ trước đã dày công xây dựng.

Chúng ta có thể KHÁC CHÍNH KIẾN, NHƯNG KHÔNG THỂ KHÁC TÌNH NGƯỜI

Đây chính là thông điệp có thể vượt qua ranh giới giữa Cộng hòa, Dân chủ, chống cộng hay không chống cộng, để trở thành nền tảng cho một cộng đồng Việt Nam nhân bản và đoàn kết hơn.

Mai Thanh Truyết

Kỷ niệm ngày bầu cử giữa nhiệm kỳ

Houston – 3-11-2026