Tết Việt ở hải ngoại - Sự dung hóa giữa các thế hệ

 

Năm Ngọ năm 2026 có phải là năm may mắn không?

Hãy tận dụng tối đa năm Ngọ, một năm tốt lành mang đến sự chuyển đổi, phát triển và thịnh vượng.

Tết Nguyên đán năm 2026 đánh dấu sự khởi đầu của năm Ngọ Lửa, kéo dài từ ngày 17 tháng 2 năm 2026 đến ngày 5 tháng 2 năm 2027. Đại diện cho năng lượng, sự phiêu lưu và tham vọng, năm Ngọ Lửa được dự đoán sẽ mang đến những thay đổi nhanh chóng, mang tính đột phá và táo bạo, báo hiệu một thời kỳ cần hành động chủ động, dũng cảm và theo đuổi mục tiêu một cách quyết liệt.

Những khía cạnh chính của năm Ngọ Lửa 2026

Nguyên tố Lửa: Năm 2026 kết hợp bản chất năng động, độc lập của con Ngựa với nguyên tố Lửa, làm tăng cường năng lượng của nó, có thể đại diện cho một thời kỳ đầy đam mê nhưng cũng tiềm ẩn những thay đổi nhanh chóng và hỗn loạn.

Ý nghĩa: Con Ngựa là biểu tượng của sự chăm chỉ, dũng cảm, kiên cường và nhanh nhẹn trong tử vi Trung Cộng.

Các năm trước: Các năm Ngọ gần đây bao gồm 1930, 1942, 1954, 1966, 1978, 1990, 2002, 2014 và 2026.

Ý nghĩa văn hóa: Là con giáp thứ bảy trong chu kỳ 12 năm, con ngựa được coi là biểu tượng của tài năng và sự cao quý, và năm nay được kỳ vọng sẽ khuyến khích sự táo bạo, kết nối mạng lưới và hành động xã hội.

Dự đoán: Năm nay được dự đoán sẽ mang lại "sự tiến lên phía trước", khuyến khích mọi người đưa ra những lựa chọn nhanh chóng, quyết đoán và đón nhận sự thay đổi trong cả cuộc sống cá nhân và bối cảnh toàn cầu rộng lớn hơn.

Năm nay hứa hẹn sẽ năng động và nhanh chóng, thúc giục các cá nhân tận dụng những phẩm chất của con Ngựa, đặc biệt là Ngựa Lửa, để phát triển cá nhân và nghề nghiệp.

***

Tết Nguyên đán là dịp lễ được người Việt trân trọng nhất. Tuy nhiên, đối với những người Việt sống ở hải ngoại, Tết không còn đơn thuần là một ngày lễ; nó trở thành một thử thách về bản sắc văn hóa, sự gắn kết gia đình và kết nối cộng đồng. Việc trải nghiệm Tết ở nước ngoài đòi hỏi phải cân bằng giữa ký ức và kỳ vọng của nhiều thế hệ, đồng thời thích nghi với thực tế xã hội và văn hóa của nơi cư trú.

1-    Nhận thức về sự khác biệt giữa Tết Nguyên đán ở Bắc Trung Nam

Tết Nguyên Đán là dịp lễ quan trọng nhất trong năm của người Việt, không chỉ là thời gian sum họp gia đình mà còn là khoảnh khắc để mỗi người hoài niệm về truyền thống, gửi gắm lời cầu chúc an lành và thể hiện tinh thần văn hóa dân tộc. Mặc dù chung một tên gọi, Tết ở ba miền Bắc, Trung, Nam lại mang những sắc thái khác nhau, phản ảnh qua sự khác biệt về khí hậu, lịch sử và thói quen sinh hoạt của từng vùng.

Ở miền Bắc, không khí Tết thường trang nghiêm, ấm áp nhưng cũng có chút se lạnh của mùa Đông. Người Bắc chú trọng đến các nghi thức truyền thống như dọn dẹp nhà cửa, lau chùi bàn thờ tổ tiên, chuẩn bị mâm cỗ đầy đủ với bánh chưng vuông, giò chả, dưa hành và “nem rán”. Hoa đào, trái quất và câu đối đỏ trở thành những biểu tượng không thể thiếu, góp phần tạo nên vẻ đẹp vừa trang nhã vừa rực rỡ cho ngày đầu năm. Lì xì cho trẻ em là một nét đẹp quen thuộc, trong khi các trò chơi dân gian như cờ tướng, đánh đu, ô ăn quan vẫn được giữ gìn để trẻ em vui chơi, gắn kết gia đình.

Miền Trung mang một sắc thái khác, Tết ở đây thường thanh tịnh, trang nghiêm và đôi khi trầm lặng, phản ảnh khí hậu lạnh hoặc mưa phùn hết sức đặc biệt. Người miền Trung cũng dọn dẹp nhà cửa, chuẩn bị mâm cỗ thờ cúng tổ tiên, nhưng thường gói bánh tét nhỏ, kết hợp xôi, thịt kho và canh măng. Mâm cỗ miền Trung thường giản dị nhưng cân đối, ít món cầu kỳ so với miền Nam nhưng vẫn đầy đủ vị ngọt, mặn, chua. Lì xì ít phổ biến, nhưng lời chúc và câu ca dao tục ngữ vẫn được trao gửi để thể hiện tình cảm và đạo lý. Một phong tục quan trọng khác là đi lễ chùa cầu may, đặc biệt vào những ngày đầu năm. Tết miền Trung ít ồn ào, mọi hoạt động đều mang màu sắc trầm lắng, nhấn mạnh giá trị gia đình và tâm linh. Giống miền Bắc, người miền Trung cũng coi trọng việc chọn người xông nhà đầu năm (người đầu tiên bước vào nhà sau giao thừa), nhưng thường chọn người có tuổi hợp với gia chủ và được cho là tốt lành, thành đạt. Tóm lại, Tết miền Trung vừa giữ gìn nghi thức cúng bái cổ truyền, vừa giản dị và đậm chất địa phương, tạo nên một không khí vừa trang trọng vừa ấm cúng, khác biệt so với miền Bắc (trọng nghi lễ) và miền Nam (trọng vui chơi, sum họp).

Ngược lại, miền Nam đón Tết trong không khí vui tươi, sôi nổi và ấm áp. Trời xuân phương Nam hiếm khi lạnh, vì vậy các hoạt động ngoài trời, như chợ hoa, hội xuân hay du xuân, diễn ra rất nhộn nhịp. Người Nam gói bánh tét tròn hoặc dài, trang trí nhà bằng mai vàng, cây kiểng và câu đối đỏ. Lì xì được trao rộng rãi, không chỉ cho trẻ em mà còn cho người lớn, như một cách thể hiện sự thân thiện, cởi mở. Ngoài ra, đi chùa cầu an, tham dự lễ hội Xuân, gặp gỡ bạn bè, họ hàng trở thành những phong tục quan trọng, góp phần tạo nên không khí Tết đầy sinh khí.

So sánh Tết ba miền, ta thấy mỗi vùng đều có nét riêng nhưng vẫn giữ được những giá trị chung là sum họp gia đình, thờ cúng tổ tiên, gửi gắm lời chúc tốt đẹp và gìn giữ truyền thống văn hóa.

Miền Bắc trang nghiêm và ấm áp; miền Trung thanh tịnh và trầm lắng; miền Nam vui tươi và náo nhiệt. Chính sự đa dạng này tạo nên bức tranh Tết Việt Nam phong phú, vừa khác biệt, vừa thống nhất, phản ánh tính đa chiều của văn hóa dân tộc.

Dẫu phong tục có khác nhau, Tết vẫn là dịp để mọi người, từ Bắc chí Nam, cùng hướng về cội nguồn, trân trọng tình thân và niềm tin vào một năm mới an khang, thịnh vượng. Sự dung hợp của ba miền không chỉ là việc chia sẻ món ăn, câu chúc hay trò chơi, mà còn là cách duy trì tình cảm, truyền thống và tinh thần Việt Nam trong mỗi gia đình và cộng đồng.

2-    Nguyên tắc “dung hóa” (harmonization) Tết ba miền

Nói về việc tôn trọng những nét đặc trưng của mỗi miền, thiết nghĩ không bắt người Bắc phải “vui như miền Nam”, hay người Nam phải “cúng như kiểu miền Bắc”, hay, tất cả phải trang nghiêm, thanh tịnh và “trầm mặt” như miền Trung. Tại sao chúng ta giữ nguyên các nghi thức, món ăn, phong tục đặc trưng, coi đó là biểu tượng đa dạng của văn hóa Việt của từng miền, để rồi từ đó tìm các điểm chung để kết nối như:

·         Chia sẻ ý nghĩa nguyên sinh của Tết là sum họp gia đình, tưởng nhớ tổ tiên, chúc nhau khởi đầu tốt đẹp;

·         Dùng hoạt động chung như bữa cơm Tết, chúc Tết, lì xì, hoa mai/đào, trò chơi dân gian… để kết nối Bắc Trung Nam, dù cách thực hiện khác nhau;

·         Sáng tạo các hình thức “trộn nhưng không lẫn” không giống như một “melting pot” của xã hội Mỹ vào thập niên 60 của thế kỷ trườc. Ví dụ: trong một bữa tiệc Tết chung cộng đồng, có cả bánh chưng miền Bắc, bánh tét bé bé, nhưn màu đỏ cẩm của miền Trung, và bánh tét “bự tổ chảng” của miền Nam, nhưng… mỗi loại giữ cách gói và trình bày riêng.Trẻ em và người lớn có thể tham gia cả hai cách gói, cả hai món ăn, giúp trải nghiệm đa dạng và hiểu sự khác biệt mà vẫn gắn kết;

·         Kể chuyện, giải thích, giáo dục văn hóa; Giải thích cho con cháu hoặc khách tham dự tại sao miền Bắc làm như vậy, miền Nam làm khác, giúp họ thấy tính đa dạng là sức mạnh của dân tộc;

·         Có thể làm “góc trải nghiệm” trong nhà hoặc cộng đồng như trình bày bánh chưng, bánh tét, mứt Tết, viết chữ thư pháp, câu đối…Từ đó, thúc đẩy tinh thần “hòa hợp trong đa dạng” như xem sự khác biệt là bổ sung, không xung đột.

 

3-    Tết với các thế hệ Việt ở hải ngoại

Thế hệ đầu tiên, những người di cư khi đã trưởng thành mang theo ký ức trọn vẹn về Tết ở Việt Nam. Đối với họ, Tết không chỉ là nghi lễ mà còn là kho tàng văn hóa, là cách gìn giữ liên kết tổ tiên và truyền lại giá trị cho thế hệ sau. Việc tổ chức Tết ở nước ngoài giúp họ tái tạo ký ức này, tạo nên sự liên tục và ổn định trong một môi trường xa lạ.

Thế hệ thứ hai, lớn lên trong xã hội bản địa nhưng dưới ảnh hưởng truyền thống của cha mẹ, trải nghiệm Tết như một cuộc thương lượng giữa ký ức và thực tiễn. Họ giữ lại các giá trị nguyên thủy, như sum họp gia đình và tưởng nhớ tổ tiên, nhưng điều chỉnh hình thức nghi lễ cho phù hợp với đời sống thực tế hiện đại. Thế hệ này đóng vai trò là cầu nối, chuyển hóa các nghi thức truyền thống thành trải nghiệm có ý nghĩa cho cả người già và trẻ.

Thế hệ thứ ba, sinh ra và lớn lên hoàn toàn ở hải ngoại, nhìn Tết như một biểu tượng và trải nghiệm văn hóa. Nghi lễ thường ít quan trọng hơn bầu không khí trong những ngày lễ, các hoạt động chung, và ý nghĩa gắn kết bản sắc mà nó mang lại. Sự tham gia của họ thường mang tính sáng tạo và vui chơi, tập trung vào trải nghiệm hơn là tuân thủ nghi thức. Thế hệ nầy không muốn bị áp đặt trong khuôn khổ mang từ Việt Nam ra hải ngoại.

4-    Sự khác biệt về Tết theo vùng miền trong nước

Ngoài sự khác biệt về thế hệ, Tết còn khác nhau theo vùng miền trong nước và được người Việt mang theo ra hải ngoại. Truyền thống miền Bắc nhấn mạnh nghi lễ, cúng gia tiên và các món ăn tượng trưng như bánh chưng, hoa đào và câu đối đỏ. Trong khi đó, Tết miền Nam thường vui tươi, rộn ràng với bánh tét, hoa mai, dưa món, trò chơi dân gian và lời chúc thân mật. Còn miền Trung, thanh tịnh, trang nghiêm, đôi khi khắc nghiệt do thời tiết lạnh hoặc mưa phùn.

Giữ gìn cả ba truyền thống đồng thời tạo cơ hội cho việc trải nghiệm chung giúp cộng đồng người Việt tôn trọng sự đa dạng mà vẫn giữ được sự thống nhất. Cách tiếp cận “trộn nhưng không lẫn” giống như “một salad bowl” ở xã hội Mỹ hiện tại, giữ nguyên đặc trưng từng miền, đồng thời nhấn mạnh các giá trị chung như sum họp gia đình, tưởng nhớ tổ tiên, và chúc nhau năm mới tốt đẹp. Từ đó, suy nghĩ và hành động trên giúp sự đa dạng trở thành sức mạnh của cộng đồng, thay vì tạo ra chia rẽ.

Tết hải ngoại cũng là cơ hội để kết nối cộng đồng và xây dựng thiện cảm với người bản xứ. Mời bạn bè, hàng xóm, đồng nghiệp tham gia các hoạt động Tết như thưởng thức các món ăn truyền thống, tham gia trò chơi, nghe kể chuyện, và cung cấp cơ hội trải nghiệm văn hóa Việt.

Việc ghi nhận sự đóng góp của mọi thế hệ chắc chắn sẽ bảo đảm Tết Việt ở hải ngoại  trở thành không gian văn hóa chung, củng cố cảm giác thuộc về cộng đồng, đồng thời làm tăng thiện cảm với cộng đồng người bản xứ.

5-    Tại sao việc dung hóa là cần thiết

Làm thế nào để cho việc tổ chức tổ chức Tết ở hải ngoại vừa có ý nghĩa truyền thống, vừa thực tế, và tạo cho người bản xứ hiểu được một nét văn hóa đặc thù của dân tộc Việt, chúng ta có thể áp dụng những bước căn bản trong suốt các giai đoạn Tết như:

·         Đầu tiên, xác định ý nghĩa nguyên thủy của Tết như sum họp gia đình, tưởng nhớ tổ tiên, và là một khởi đầu mới;

·         Thứ hai, phân cách vai vế của từng thế hệ: thế hệ I là người giữ ký ức, thế hệ II là người cảm nhận và phiên dịch văn hóa, thế hệ III là người trải nghiệm;

·         Thứ ba, cùng chia sẻ với người bản xứ như mời họ tham gia, giải thích ý nghĩa và các tập tục trong ngày Tết Âm lịch như thế nào;

·         Thứ tư, tạo sự trải nghiệm tương tác như cùng tham dự bữa cơm sum họp, trò chơi dân gian như chơi bầu cua cá cọp, đổ xí ngầu lác, hay đua ngựa v.v…, hoặc người lớn kể chuyện Tết ngày xưa ở thôn quê…

·         Và thứ năm, cùng ghi nhận và truyền giữ kỷ niệm như chụp ảnh, quay video, khuyến khích trẻ em kể chuyện, giúp mọi người thấy mình là chủ thể cùng tham gia và sinh hoạt chung trong những ngày Tết.

Làm thế nào để cho các thế hệ cảm được tinh thần “hòa hợp trong đa dạng”, coi khác biệt trong tập tục cá biệt là những bổ túc văn hóa lẫn nhau, vì vậy không thể nào xảy ra  xung đột văn hóa được.

Việc dung hóa Tết giữa các thế hệ thành công không dựa trên sự áp đặt đồng nhất, mà là cho phép mỗi thế hệ tham gia theo vai trò phù hợp giữ gìn ký ức, “phiên dịch” văn hóa, hay sáng tạo trải nghiệm. Nhờ đó, Tết ở hải ngoại trở thành một không gian văn hóa sống động, nơi ký ức, trải nghiệm và sáng tạo tồn tại song song trong sự tương kính lẫn nhau.

Dung hóa là tạo không gian chung mà vẫn giữ bản sắc riêng, để cả ba miền Bắc Trung Nam đều cảm thấy Tết là của mình, của dân tộc Việt, không bị pha loãng hay lấn át, ngõ hầu nhắm tới lợi ích của cái Tết chung của cả hai miền.

• Giữ gìn tình cảm dân tộc: Các thế hệ trẻ thấy văn hóa đa dạng nhưng thống nhất trong giá trị.
• Tăng trải nghiệm văn hóa: Trẻ em và người lớn đều học hỏi, gắn kết qua trò chơi, ẩm thực, câu chuyện.
• Gắn kết cộng đồng: Khi Bắc Trung Nam hiểu nhau hơn, Tết trở thành cầu nối văn hóa và tình cảm, đặc biệt trong hải ngoại hoặc giữa các vùng miền khác nhau trong nước.

Dung hóa Tết Bắc Trung Nam không phải là xóa bỏ khác biệt, mà là tôn trọng và kết nối sự khác biệt. Khi mỗi miền được giữ nguyên bản sắc của vùng miền, nhưng cùng tham gia trải nghiệm chung, từ đó, Tết trở thành biểu tượng sống động của tình cảm dân tộc Việt, gắn kết các thế hệ và miền đất, từ Bắc chí Nam, trong và ngoài nước.

Tóm lại, Tết hải ngoại không phải là bản sao của Tết Việt Nam mà là một truyền thống sống, thích nghi và kết nối các thế hệ. Khi dung hóa nghi thức Bắc Trung Nam, gắn kết các thế hệ và mở cửa cho cộng đồng bản xứ bước vào, Tết Việt trở thành không gian chung của ký ức, trải nghiệm và sáng tạo. Khi được tổ chức với tinh thần cởi mở, linh hoạt nhưng vẫn giữ giá trị cốt lõi, Tết ở hải ngoại sẽ giúp mọi người cảm nhận Tết là của chính họ, đồng thời tăng sự hiểu biết và thiện cảm với người ngoài cộng đồng. Nhờ đó, Tết hải ngoại vẫn là biểu tượng sống động của bản sắc văn hóa và tình cảm dân tộc, kết nối quá khứ, hiện tại và tương lai của dân tộc Việt.

“Không giữ Tết để níu quá khứ, mà giữ Tết để các thế hệ tìm thấy một điểm chung, nơi họ nhận ra mình thuộc về nhau.”

Người Việt nên coi Tết hải ngoại vừa là thời điểm kết nối nội bộ, vừa là cơ hội giao tiếp văn hóa với người bản xứ, tạo thiện cảm và nâng cao hiểu biết lẫn nhau.

Dung hóa ở đây là khả năng mỗi thế hệ nhận ra giá trị của Tết và tham gia theo cách của mình, tạo ra một “Tết chung” từ nơi ký ức, trải nghiệm, và sáng tạo gặp nhau, thay vì bắt buộc một thế hệ phải tuân theo thế hệ kia.

Điều quan trọng là Tết hải ngoại không phải là Tết Việt nguyên gốc, nhưng có thể trở thành một phiên bản sống động, thích nghi, giúp các thế hệ gắn kết với nhau và vẫn duy trì căn tính văn hóa Việt.

Mai Thanh Truyết

Tết Bính Thân – 2026

 

***

 

Vietnamese Tet - The harmonization between generations.

 

 

Tết Nguyên Đán, or the Lunar New Year, is the most cherished celebration for Vietnamese people. However, for Vietnamese communities living overseas, Tết is no longer simply a holiday; it becomes a test of cultural identity, family cohesion, and community connection. Experiencing Tết abroad requires balancing memories and expectations across generations while adapting to the social and cultural realities of the host country. 

1. Awareness of Regional Differences in Tết Across Northern, Central, and Southern Vietnam

Tết Nguyên Đán is the most important festival of the year for Vietnamese people. It is not only a time for family reunions but also a moment for reflection on tradition, for offering wishes of peace and prosperity, and for expressing national cultural values. Although it shares the same name nationwide, Tết in the North, Central, and South carries distinct characteristics shaped by differences in climate, history, and daily life. 

In Northern Vietnam, Tết is typically solemn and warm in spirit, yet accompanied by the chill of winter. Northerners place great emphasis on traditional rituals such as cleaning the house, tending ancestral altars, and preparing elaborate ceremonial meals featuring square bánh chưng, pork rolls, pickled onions, and fried spring rolls. Peach blossoms, kumquat trees, and red calligraphy banners are indispensable symbols, creating an atmosphere that is both elegant and festive. Giving lì xì (lucky money) to children is a cherished custom, while traditional folk games such as Chinese chess or ô ăn quan help strengthen family bonds.

 Central Vietnam presents a different tone. Tết here is often tranquil, solemn, and sometimes introspective, reflecting the region’s cold weather or persistent drizzles. Families still clean their homes and prepare offerings for ancestors, but meals are generally simpler, featuring smaller bánh tét, sticky rice, braised pork, and bamboo shoot soup. The Central Vietnamese Tết feast is modest yet balanced in flavor, sweet, salty, and sour, less elaborate than in the South but rich in meaning. Giving lucky money is less emphasized; instead, well-wishes and traditional verses convey affection and moral values. Visiting pagodas to pray for good fortune is an important custom, especially during the first days of the year. Like the North, the Central region values the tradition of selecting the first visitor of the year (xông đất), often choosing someone believed to bring good luck and prosperity. Overall, Tết in Central Vietnam preserves ancestral rituals while remaining simple and deeply local, creating an atmosphere that is both dignified and intimate distinct from the North’s formality and the South’s exuberance. 

By contrast, Southern Vietnam celebrates Tết in a joyful, lively, and warm atmosphere. The southern spring is rarely cold, encouraging outdoor activities such as flower markets, spring festivals, and leisure travel. Southerners prepare round or long bánh tét, decorate homes with yellow apricot blossoms, ornamental plants, and red banners. Lucky money is generously given not only to children but also to adults as a gesture of friendliness and openness. Visiting pagodas, attending spring festivals, and gathering with friends and relatives are central activities that create a vibrant and energetic holiday spirit. 

Comparing Tết across the three regions reveals that each has its own unique character, yet all share core values: family reunion, ancestor worship, well-wishing, and the preservation of cultural traditions. The North is solemn and warm; the Central region is serene and reflective; the South is cheerful and dynamic. This diversity forms a rich and unified picture of Vietnamese Tết, reflecting the multidimensional nature of national culture.

Despite regional differences, Tết remains a time for people from North to South to turn toward their roots, cherish family bonds, and renew their hope for a peaceful and prosperous new year. Harmonizing these regional traditions is not merely about sharing food or greetings, but about sustaining emotional ties, cultural continuity, and the Vietnamese spirit within families and communities. 

2. Principles of “Harmonizing” Tết Across the Three Regions

Respecting regional characteristics does not mean forcing Northerners to celebrate as joyfully as Southerners, or Southerners to observe rituals in the Northern style, nor imposing the solemnity of Central Vietnam on everyone. Instead, each region’s rituals, foods, and customs should be preserved as symbols of Vietnam’s cultural diversity, while common ground is cultivated through shared values such as: 

• Emphasizing the original meaning of Tết: family reunion, ancestor remembrance, and a hopeful new beginning;
• Using shared activities—Tết meals, New Year greetings, lucky money, peach or apricot blossoms, folk games—to connect North, Central, and South, even if practiced differently;
• Creating “blended but not merged” experiences. For example, at a community Tết gathering, one may serve Northern bánh chưng, small Central-style bánh tét with red-hued fillings, and large Southern bánh tét, each prepared and presented in its own way. Children and adults can learn to wrap and taste all varieties, experiencing diversity while remaining connected;
• Storytelling, explanation, and cultural education—helping younger generations or guests understand why regions differ, reinforcing the idea that diversity is a source of strength;
• Establishing cultural “experience corners” at home or in community spaces, featuring traditional cakes, Tết sweets, calligraphy, and couplets, thereby promoting the spirit of “unity in diversity,” where differences complement rather than conflict. 

3. Tết Across Generations in the Vietnamese Diaspora 

The first generation, who migrated as adults, carries vivid memories of Tết in Vietnam. For them, Tết is not merely a ritual but a cultural repository, a way to maintain ancestral connections and pass values to younger generations. Celebrating Tết abroad helps recreate these memories and provides continuity and stability in a foreign environment.

The second generation, raised in the host society but influenced by their parents’ traditions, experiences Tết as a negotiation between memory and reality. They retain core values such as family reunion and ancestor remembrance, while adapting rituals to modern life. This generation acts as a bridge, translating traditional practices into meaningful experiences for both elders and children. 

The third generation, born and raised entirely overseas, tends to view Tết as a cultural symbol and experiential event. Rituals are less central than atmosphere, shared activities, and identity-building. Their participation is often creative and playful, focused on experience rather than strict adherence to tradition. They generally resist rigid frameworks imported directly from Vietnam.

 4. Regional Traditions Carried Overseas 

Beyond generational differences, regional variations in Tết are also carried abroad. Northern traditions emphasize ritual, ancestral worship, and symbolic foods like bánh chưng and peach blossoms. Southern Tết is lively and festive, with bánh tét, apricot blossoms, preserved vegetables, folk games, and warm greetings. Central Vietnam’s Tết remains solemn and restrained, shaped by harsher weather conditions. 

Preserving all three traditions while creating shared experiences allows overseas Vietnamese communities to respect diversity without losing unity. The “blended but not merged” approach, similar to the American “salad bowl”, maintains each region’s identity while highlighting shared values such as family reunion, ancestor remembrance, and New Year blessings. In this way, diversity becomes a source of strength rather than division. 

Overseas Tết also offers an opportunity to connect with the host society by inviting friends, neighbors, and colleagues to participate in traditional foods, games, storytelling, and cultural experiences. Recognizing the contributions of all generations ensures that overseas Tết becomes a shared cultural space, strengthening community belonging while fostering goodwill with the broader society.

 5. Why Harmonization Is Necessary 

To ensure that overseas Tết remains meaningful, practical, and accessible to non-Vietnamese, several fundamental steps may be applied throughout the celebration:

• First, clarify the core meaning of Tết: family reunion, ancestor remembrance, and renewal.
• Second, define generational roles: the first generation preserves memory, the second interprets and translates culture, and the third experiences and innovates.
• Third, share Tết with the host community by inviting participation and explaining customs;
• Fourth, create interactive experiences such as communal meals, folk games, storytelling, and shared memories of rural Tết in the past;
• Fifth, document and transmit memories through photos, videos, and storytelling, enabling everyone to feel like active participants.

When generations embrace the spirit of “unity in diversity,” differences in customs become cultural complements rather than sources of conflict. Successful harmonization does not impose uniformity, but allows each generation to participate according to its role, preserving memory, interpreting culture, or creating new experiences.

Harmonization creates a shared space that preserves distinct identities, ensuring that all three regions, North, Central, and South, feel that Tết belongs to them and to the Vietnamese nation as a whole. Its benefits include: 

• Preserving national sentiment, as younger generations see diversity united by shared values;
• Enriching cultural experience through food, games, and storytelling;
• Strengthening community bonds, especially in overseas settings or among different regions within Vietnam. 

Harmonizing Tết does not erase differences; it respects and connects them. When each region retains its identity while participating in shared experiences, Tết becomes a living symbol of Vietnamese cultural affection, uniting generations and regions from North to South, at home and abroad. 

In summary, overseas Tết is not a replica of Tết in Vietnam but a living, adaptive tradition that connects generations. By harmonizing regional rituals, bridging generations, and welcoming the host community, Vietnamese Tết becomes a shared space of memory, experience, and creativity. When celebrated with openness and flexibility while preserving core values, overseas Tết allows everyone to feel that it truly belongs to them, while fostering understanding and goodwill beyond the community. 

“We do not preserve Tết to cling to the past, but to help generations find common ground, where they recognize that they belong to one another.”

Vietnamese people should view overseas Tết as both an internal bond and a cultural dialogue with the host society. Harmonization means enabling each generation to recognize Tết’s value and participate in its own way, creating a shared Tết where memory, experience, and creativity meet without forcing one generation to conform to another.

What matters most is that overseas Tết, though not identical to its original form in Vietnam, can become a vibrant and adaptive version that unites generations while preserving Vietnamese cultural identity.

Top of Form

 

 

Bottom of Form

 

 

 

Xuân Tỉnh thức Bính Ngọ

Ở tuổi 84, tuổi Con Ngựa già, bước vào mùa Xuân Bính Ngọ 2026, lòng người khó mà không chùng lại một nhịp… nhưng cũng chính nhờ lúc nầy, ý chí và tâm hồn lại lặng lẽ đứng thẳng hơn bao giờ hết để… nội soi chính mình!

Người tuổi Ngựa sinh ra để đi, để băng qua gió bụi, để không quen đứng yên. 84 năm nhìn lại, con đường đã in đủ dấu vó ngựa của thời gian như chiến tranh, hòa bình, chia ly, đoàn tụ, hy vọng lẫn thất vọng, rồi lại hy vọng…

Xuân Bính Ngọ năm nay không còn là Xuân của bôn ba, mà là Xuân của chiêm nghiệm.

Không còn nhu cầu đếm mùa Xuân bằng tuổi đời, mà đếm bằng những gì còn giữ được trong lòng:

• Giữ được sự tỉnh táo giữa cái ồn ào của xã hội;
• Giữ được lòng nhân giữa tranh chấp hơn thua của tha nhân;
• Giữ được niềm tin dù đã chứng kiến quá nhiều ô trược trong đời sống.

Người tuổi Ngựa ở tuổi nầy không còn chạy nhanh, nhưng mỗi bước đi đều có hướng đi quang minh chính đại, và quan trọng nhất là không lạc đường trong suốt cuộc đời; dù đôi khi, vì vô minh cũng đã từng …lạc nẻo!

Xuân Bính Ngọ năm nay không còn là khởi đầu của tham vọng, mà là khoảng thinh lặng quý giá để nhìn sâu và nhìn lại:

• Những gì từng tưởng là vĩnh viễn, hóa ra chỉ là thoáng qua. Là …phù du;
• Những gì từng bị xem nhẹ, lại là điều còn sót lại đến cuối cùng như tình phu thê, nghĩa vợ chồng.

Ở tuổi 84, người ta hiểu rất rõ một điều, không phải sống lâu là thắng lợi, mà sống đúng mới là trọn vẹn.

Hướng về tương lai:

Khi đường không còn dài nhưng trời vẫn rộng, người tuổi Ngựa già không lo sợ tương lai của mình, mà trăn trở về tương lai của thế hệ sau.

Hướng về phía trước, không phải bằng quyền lực hay ước mơ lớn lao, mà bằng lời nói chừng mực, kinh nghiệm được chia sẻ, và sự hiện diện lặng lẽ nhưng đáng tin cậy.

Con Ngựa già hiểu rằng, một khi mình không còn là người phi nước đại, nhưng vẫn có thể là người chỉ đường.

Tương lai, vì thế, không nằm ở “mình còn bao nhiêu năm” nữa, mà ở những giá trị nào mình đã để lại như là tinh thần tự do nhưng có trách nhiệm, dấn thân nhưng không cực đoan, yêu nước bàn bạc bằng tình người nhân hậu, yêu người như yêu chính bản thân, và nhứt là không nuôi hận thù.

Xuân Bính Ngọ này là một mùa Xuân rất Ngựa. người tuổi Ngựa 84 không cầu mong thêm sức lực để chạy, chỉ mong đủ tỉnh táo để dừng đúng lúc, và đủ sáng suốt để truyền lửa cho người đời sau.

Và nếu phải nói gọn một câu cho mùa Xuân này:

Ngựa già không cần phi nhanh nữa

Chỉ cần đứng vững trước phong ba

Mai sau còn chút gọi là

Đường không quên hướng, mọi nhà yên vui…

 

Chúc một mùa Xuân an nhiên tự tại, tâm bình, minh triết, và rất tự do nhưng không quá …phóng khoáng, đúng với khí chất của một Con Ngựa miền Nam đã đi trọn một vòng thời đại.

Khi mùa Xuân không còn ở phía trước, mà ở bên trong, nhốt kín ở tận đáy sâu… Ở tuổi 84, người tuổi Ngựa hiểu một điều mà tuổi trẻ thường không đủ kiên nhẫn để nhận ra được; đó là tương lai không chỉ nằm ở những năm còn lại, mà ở cách ta đứng với đời hôm nay. Đứng với đời, để nhìn lại… chính mình, không phải trong quá khứ, mà nhìn lại chính… hôm này, khi trái tim còn đập … đúng nhịp!

Mùa Xuân Bính Ngọ này sẽ không hứa hẹn những điều mới mẻ cho thân xác, nhưng bản thân mở ra một cánh cửa rất khác cho tinh thần:”Con đường đi đến tánh Không”.

Người đã đi gần trọn một vòng nhân sinh không còn nhu cầu để hỏi:“Tôi sẽ đi tới đâu?”, mà hỏi sâu hơn, lắng đọng hơn:“Những gì tôi đã đi qua có còn ý nghĩa không?”

Và câu trả lời, nếu thành thật từ tận đáy lòng, thường là có, nếu con đường ấy không nhuốm hận thù, nếu sự dấn thân không đánh mất lòng nhân, và nếu cái giá phải trả không làm chai sạn trái tim.

Con Ngựa 84 tuổi nầy, không hận thù những người Cộng sản Bắc Việt, mà chỉ giận họ thôi, Giận vì chính họ đã cản trở những gì Con Ngựa già thời trẻ đầy nhiệt huyết, tràn đầy khả năng…đóng góp một bàn tay, xây dựng lại bức dư đồ từng bị xé nát vì… chủ nghĩa!

Qua bao thăng trầm, Con Ngựa già hôm nay hiểu rằng:

• Tự do không phải là chạy mãi, mà là không bị kéo ngược bởi quá khứ.
• Trí huệ không phải là biết nhiều, mà là biết buông đúng lúc.
• Di sản lớn nhất không phải là lời ca tụng, những lời tung hê của tha nhân, mà là một thái độ sống để người sau soi vào mà không sợ lạc đường.

Tương lai, vì thế, không cần được nắm giữ. Chỉ cần được trao lại, nhẹ nhàng, không ràng buộc và không có tính ước lệ,

Và mùa Xuân này, người tuổi Ngựa 84 có thể mỉm cười mà nói với đời:“Ta không còn đi nhanh hơn gió, hơn âm thanh… nhưng ta đã đi đủ xa để hiểu rằng điểm đến không nằm ở cuối đường, mà ở cung cách ta đã sống trên suốt chặng đường ấy trong 84 năm qua.”

Đó chính là một mùa Xuân không ồn ào, không rực rỡ, nhưng vững vàng, nhưng đủ lắng đọng, đủ sâu thẳm… để còn ở lại với đời.

Mai Thanh Truyết

Mùa Xuân Bính Ngọ 2026