Vài cảm nghĩ của của một người Việt tị nạn

khi về thăm quê hương (tháng 2, 2019)

Lời người chuyển bài: Bài viết dưới đây là những cảm nghĩ của một người con Việt sống tha hương trên 40, và về lại quê hương lần đầu năm 2001, và lần nầy (1/2019). Các so sánh và cảm tưởng trong vài tuần lễ ở một số nơi trên quê hương được Bà diễn đạt hết sức trung thực. Và dù buồn trước thảm cảnh tàn phá đất nước về mọi mặt do CSBV, nhưng người viết vẫn còn nét nhìn nhân bản và dân tộc cho tương lai: Quê Hương Sẽ Có Ngảy Rực sáng trở lại. Người chuyển thấy cần được chia xẻ với Bà Con gần xa, cho nên xin được phép post lên FB. Xin Cám ơn.

Tôi (người viết cảm nghĩ...) về thăm quê hương lần này là để mắt thấy tai nghe về tình hình quốc nội, 18 năm sau lần cuối tôi về thăm quê nhà. Và đây là lần đầu tiên tôi đến thăm miền Trung. Vào dịp Tết người dân đi du lịch hay về thăm quê rất nhiều. Phi trường Tân Sơn Nhất vào khoảng 4:00 giờ sáng đã đông nghẹt người. Trong nhóm 40 người đi du lịch miền Trung (5 ngày) khởi hành từ Saigòn, có 7 người đàn ông ngoại quốc, 4 Canadians, 2 Nam Hàn, và 1 Đài Loan. Họ là chồng của các chị Việt Nam. Số còn lại là người Việt.

   

Qua chuyến đi ngắn ngủi vài tuần ở Việt Nam, nhìn chung bề ngoài Saigòn và những tỉnh thành tôi đã có dịp đi qua, thì đất nước có vẻ khá hơn năm 2001, nhưng sự nghèo nàn (nhất là ở vùng quê), và tệ nạn vệ sinh hãy còn rõ nét.

Lễ hội Tết Kỷ Hợi với cờ đỏ sao vàng

1-    Trên quốc lộ số 1, từ Quảng Bình đến Quảng Trị, nhà cửa hai bên đường đều có treo cờ đỏ sao vàng trên cây nêu vào dịp Tết. Tôi không biết người dân treo cờ tình nguyện hay bị buộc phải treo. Nói chung trên các đường phố lớn đi đâu cũng thấy cờ đỏ, treo cách nhau khoảng 50 thước. Ở Quảng Bình tôi có dịp đi viếng động Phong Nha và động Thiên Đường, thạch nhũ rất đẹp.

2-    Theo như hướng dẫn viên cho biết thì thành phố Huế hiện đang trên đà phát triển. Dọc theo dòng sông Hương không xa cầu Trường Tiền có khá nhiều khách sạn mới toanh, cộng thêm một số "bar" với nhạc Tây phương ồn ào, vào ban đêm được chiếu cố đông đảo bởi nhiều người trẻ ngoại quốc cũng như người trẻ Việt. Đèn neon xanh đỏ chớp chớp sáng trưng, trong bầu không khí tưng bừng của điệu nhạc, tôi có cảm tưởng như đang ở một khu du lịch nào bên Mỹ. Ngoài các cung điện của các vị vua trong quá khứ, chùa Thiên Mụ bên bờ sông Hương, vào buổi chiều hoàng hôn lúc mặt trời sắp lặn, đã gieo vào lòng tôi một hình ảnh khó quên, đẹp tuyệt. 

3-    Đà Nẵng là thành phố khá sạch và có nhiều khu resort tân tiến hiện đại. Bãi biển dài với những cây dừa ẻo lả rất thơ mộng. Tôi nghe nói là chủ nhân của những khu resorts này và những villas dọc theo bờ biển ở Đà nẵng, là người ngoại quốc. Khu giải trí Bà Nà Hills (giống như một mini Disneyland, nhưng không có nhiều high-tech rides như Disneyland) thu hút nhiều khách ngoại quốc, nhất là Đại Hàn và người Tàu. Có cả live-entertainment do người da trắng đảm trách. Nhờ nằm trên đồi núi cao nên ở đây khí hậu tương đối mát hơn trong thành phố, hoa tươi đủ loại đua nở và được vun trồng vén khéo, hoặc được đưa tới từ Đà Lạt (theo như lời hướng dẫn viên cho biết).

4-     Khu phố cổ Hội An trong những ngày Tết người ta đi đông như kiến. Vào ban đêm có nhiều chiếc thuyền nho nhỏ treo đèn xanh đỏ, trôi chậm rãi trên dòng sông, tạo nên một cảnh sắc đẹp mắt lung linh trên nước. Có khá nhiều người ngoại quốc đi mua sắm ở đây.

5-    Sài Gòn và Chợ Lớn bây giờ thay đổi quá nhiều, một số đường cũng bị thay tên, nên tôi không nhận ra đâu là đâu. Khu cư xá cạnh trường đua Phú Thọ mà anh chị em chúng tôi ở đi học, sau khi học xong lớp năm trường làng, bây giờ cũng khác hẳn ngày xưa. Ngay cả ngôi làng mà tôi đã trải qua thời thơ ấu cũng hoàn toàn thay đổi. Nhìn xung quanh ngôi làng bổng dưng tôi nghẹn ngào muốn khóc trước cảnh "vật đổi sao dời".

Ngôi chợ nằm giữa làng, ngày xưa mỗi lần Tết đến là đầy người buôn bán trái cây, rau quả, và đủ loại hoa - hoa mai, hoa vạn thọ, hoa huệ,...tỏa mùi hương thơm phức, bây giờ bị thay thế bằng một cây cầu to tướng "vô duyên" bắt ngang sông, đi xuyên qua làng, "bổ" ngôi làng thành hai!

Chỉ có nạn giao thông đường phố là không thay đổi, vẫn vô trật tự, hỗn loạn, kèn kêu inh ỏi, chèn, lách, đầy nghẹt đủ loại xe. Người đi bộ muốn băng qua đường là cả một sự mạo hiểm ngay trước mắt.

Rác rến ở nhiều nơi, trong thành phố, ở miền quê... Người ta "vô tư" xả rác: ngoài đường phố, ở các tiệm ăn, dọc theo hai bên bờ sông. Rác chung quanh mà người ta vẫn "tỉnh bơ" ngồi ăn nhậu...! Có những dòng sông, những con rạch, đã chết tự bao giờ, nước đen ngòm, rác nổi lềnh bềnh, bốc mùi hôi thối...

Vấn đề rác rến không những liên quan đến vệ sinh sức khỏe và thẩm mỹ, nó còn liên quan đến sự tự trọng và thể diện của một quốc gia. Không cần đi sâu xa hơn, điều này chứng tỏ nhà cầm quyền vô trách nhiệm, chỉ lo cho quyền lợi riêng tư của họ, kết quả là tình trạng dân trí hãy còn quá thấp, và đời sống tinh thần xuống dốc! Thư viện công cộng gần như không có. Người ta đi chùa chiền là để van vái xin xỏ, và hối lộ thánh thần!

Có lẻ sống trong môi trường tin tức một chiều và bị bưng bít, đa số không được tiếp cận với thông tin bên ngoài, người dân không ý thức được những quyền cơ bản nhất, mặc dù bị bốc lột, nhưng họ cảm thấy bất lực trước những trấn áp tàn bạo nên đành chấp nhận.

6-    Hố sâu giữa người giàu và người nghèo quá lớn. Người nghèo thì lo ngược xuôi kiếm tiền nuôi gia đình, không có thì giờ tâm trí để nghĩ đến những chuyện cao xa. Còn người giàu thì muốn làm giàu thêm, chuyện nước đã có "người khác lo!" Có một số thương xá to lớn do người Tàu, Nhật, và Đại Hàn đầu tư, rất đắt khách và giá cả cũng cao không kém gì thương xá bên Mỹ. Mặc dù vậy dân chúng vẫn đi rất đông - Người giàu thì đi ăn nhậu và mua sắm, người bình thường thì đi...ngắm!

Nếu không có sự thay đổi thể chế do dân chúng nổi dậy, thì trong tương lai người dân Việt chỉ là người làm mướn cho người ngoại quốc! Muốn giải quyết bài toán Việt Nam, tôi thiết nghĩ người dân mình cần có tinh thần cộng đồng-xã hội, tương thân tương ái lẫn nhau. Điều này cần có sự tiếp cận, gần gũi, giáo dục...

7-    Những người tôi có dịp nói chuyện (tài xế taxi, tài xế xe Grab, bạn cũ, những người hàng xóm nhà cháu tôi,...) tất cả đều rất bất mãn với chế độ nhưng tất cả đều cùng có chung quan điểm "không làm gì được...". Ai cũng lo cật lực làm ăn kiếm tiền, không ai muốn liên lụy, không ai muốn "dính dáng đến chính trị."

Đấy là bề nổi, hy vọng bề kia sẽ khác hơn, với nhiều người

tâm huyết còn tha thiết tới vận mạng của đất nước.

8-    Kết luận: Sau chuyến đi này, tôi xin mạo muội góp ý:

• Nếu bạn đã nổi tiếng hoạt động ở hải ngoại thì dĩ nhiên là không nên về - có lẽ bạn cũng không muốn về, và có lẽ sẽ không được cấp visa.
• Còn những bạn nào nghĩ mình không có tên trong "sổ đen" và còn quan tâm đến tương lai của đất nước thì nên về - không phải là "áo gấm về làng", cũng không phải để đi "du hí" - nhưng về để tìm hiểu những thay đổi, để cảm nhận được nhịp tim của đất nước mình, và từ kinh nghiệm đó có thể góp phần vào việc tranh đấu hữu hiệu hơn - "Biết người biết ta, trăm trận đánh trăm trận thắng."

Qua những thành phố tôi thăm viếng lần này, và những thành phố khác mà tôi đã có dịp đến viếng nhiều năm trước, tôi thấy quê hương mình đẹp quá. Dù đẹp, dù xấu với bao nhiêu vấn nạn, Việt Nam vẫn là nơi chôn nhau cắt rún của chúng ta. Dù ở hải ngoại hay ở quốc nội, tập thể người Việt cần tranh đấu nhiều hơn bằng những phương tiện có thể, để đất nước mình thoát khỏi hiểm họa Bắc thuộc. Trung cộng đã và đang lăm le...

 

Trần Kha

California

03/23/2019

Tản Mạn Về Quê Tôi

Tản Mạn Về Quê Tôi

Đã lâu lắm rồi, tôi có …một đêm không ngủ. Câu chuyện đã xảy ra vào một ngày…năm 2017, sau khi làm xong 30 phút Hội luận với Nhà báo Trương Sĩ Lương,  ở một đài phát thanh trên Dallas. Thông thường, sau khi vào giường ngủ, đọc năm ba trang sách là tôi …lang thang …đi về Việt Nam ngay trong giấc mộng.

Nhưng tối hôm đó thì không!

Sau khi đọc xong quyển sách của anh bạn ở Montréal, anh Lê Tấn Lộc, một người thầy giáo và cũng là một chiến sĩ cho một Việt Nam tương lai không còn CSBV, tôi đã tắt đèn từ lâu, nhưng không tài nào chợp mắt được. Tôi không ngủ được vì những hình ảnh xa xưa của anh bạn Lộc của tôi, mặc dù quá tuổi thất thập rồi, nhưng anh vẫn còn khả năng ghi lại những hình ảnh kỷ niệm của vùng quê của anh ở Vĩnh Long, của ngôi trường anh đã học, của mái nhà người thầy dạy anh đờn và đóng kịch Nguyễn Trãi, Trần Hưng Đạo…., thậm chí còn ghi lại vài mối tình quê thời còn là học sinh.

Trí óc tôi vẫn mãi quay cuồng trong bao hình ảnh của bè bạn khắp nơi sau hơn 30 năm với “làng văn trân bút”, những hình ảnh về quê “tôi” của các bạn văn. Nào là Nguyên Nhung, Houston dù có quê ở tận miền Bắc xa xôi, nhưng vẫn chấp nhận một góc Cần Thơ là quê mình. Những bài viết nhẹ nhàng tả lại lối mòn trong xóm, bà bán quán chạp phô đầu ngõ, cùng những “giây phút” chạnh lòng trong vài mối tình thuở học trò.

Nào là cô em Tiểu Thu ở tận Montréal mà cũng còn nhớ vanh vách về vùng quê Vĩnh Long của mình, với bao kỷ niệm đầu đời, chiều chiều đạp xe nhìn về …phía xa xăm hay nhìn mong ngóng ai đó(?). (ghi nhận là TT có nói với tôi đó là “hư cấu” chứ không phải ”chiện” thiệt! mà hư cấu hay không cũng là kỷ niệm phải không TT, có anh Thành làm chứng đó!)

Nào là anh bạn thầy giáo của tôi Nguyễn Lộc Thọ, Orange trên Đặc san Hậu Nghĩa, hãnh diện nói về vùng quê Đức Hòa đầy Việt Cộng của mình, bước ra khỏi ngõ là thấy…VC rồi.

Nói lên để hoài niệm, để cho bà con cô bác mình vẫn còn một quê, có một quê. Bạn Thọ nói về Đức Hòa có Xóm “Quế” (Huế) làm nón lá do cha Bình mang nhiều gia đình Huế về khi chuyển về làm giám mục ở đây.

Lại một cô em cũng là một nhà giáo Ngọc Dung, Vancouver, dù gốc gác cũng ở tận miền Bắc, nhưng cô em vẫn thường hay viết lại kỷ niệm về quê Đà Lạt ngày xưa trong các bài viết, kể lại kỷ niệm trên đường Ngô Tùng Châu về hướng Lữ quán Thanh Niên và bưu điện, kể lại Cà phê Tùng năm xưa…và dĩ nhiên một vài vấn vương xưa trong cái không khí lãng mạn sương mù Đà Lạt trên đường đi đến Trại Hầm hay quanh bờ hồ Xuân Hương…

Và còn nhiều bạn bè khác viết ra đây không hết, ai cũng hơn một lần viết và nói về quê mình…

Còn tôi!

Nếu ai có hỏi quê tôi ở đâu?

Tôi chỉ trả lời vỏn vẹn là “quê tôi ở Hậu Nghĩa” mà thôi. Và nếu có hỏi thêm nữa, tôi cũng chỉ có thể nói thêm là tôi sanh trưởng tại ấp Bàu Trai, làng Tân Phú Thượng, quận Đức Hòa, tỉnh Cholon (giấy khai sanh bằng tiếng Pháp viết chữ Chợ Lớn ra như vậy, và tôi chỉ thấy một lần một, từ lâu lắm rồi, đâu chừng gần 70 năm về trước).

Có một chuyện mà tôi nghe kể lại trong một lần họp mặt Gia đình Hậu Nghĩa tại Nam Cali, Cựu Tỉnh trường Hậu Nghĩa, Đại tá Tôn Thấn Soạn đã vạch mặt trò giả mạo “địa đao Củ Chi” của CS Bắc Việt năm nào.

Hậu Nghĩa là một tỉnh cũ ở Nam phần Việt Nam thời Việt Nam Cộng hòa. Tỉnh này tồn tại từ năm 1963 đến 1976. Tỉnh được thành lập theo Sắc lệnh số 124-NV của Tổng thống Việt Nam Cộng hòa ngày 15/10/1963, từ phần đất tách ra của các tỉnh Long An, Gia Định và Tây Ninh. Tỉnh lỵ đặt tại Bàu Trai, gọi là thị xã Khiêm Cương. Tỉnh gồm 4 quận (24 xã): Củ Chi, Đức Hòa, Đức Huệ và Trảng Bàng. Dân số năm 1965 là 176.148 người, năm 1974, dân số tăng lên 232.664.

Vào tháng 2 năm 1976, tỉnh bị “khai tử” do CS Bắc Việt và các phần đất được chia cho ba tỉnh lân cận. Quận Trảng Bàng sáp nhập vào tỉnh Tây Ninh, Củ Chi sáp nhập với quận Phú Hòa của tỉnh Bình Dương thành huyện Củ Chi nhập vào thành phố Hồ Chí Minh, còn hai quận Đức Huệ và Đức Hòa nhập vào tỉnh Long An.

Theo lời anh chị tôi kể và sau nầy đọc sách báo thêm, quê tôi đã nhiều lần thay tên đổi họ, từ tỉnh Chợ Lớn rồi Long An, và sau cùng là Hậu Nghĩa dưới thời Đệ Nhứt Cộng Hòa. Tỉnh lỵ Hậu Nghĩa gọi là Khiêm Cương chính là ngôi làng nơi sanh tôi ra. Do đó, tỉnh lỵ rất nhỏ so với các quận như Đức Hòa, Hiệp Hòa, Củ Chi, và Đức Huệ…những vùng đất làm cho biết bao nhiêu cô nhi quả phụ phải trả giá rất đắt kể cả mạng sống trong cuộc chiến do CS Bắc Việt gây ra trong suốt 20 năm.

Tôi đã biết về quê tôi chừng đó mà thôi.

Xin đừng hỏi nữa vì tôi sẽ không biết trả lời sao?

Chính vì thế mà tôi không hề viết gì về quê nhà cả, ngoài một kỷ niệm mờ mờ ảo ảo còn vương vất trong trí óc lúc còn non nớt của tôi mãi đến ngày hôm nay, kỷ niệm của một thời…Việt Minh vùng dậy, đốt thôn xóm, xử tử nhiều người dân mộc mạc, chất phác vào những năm 44,45 trong đó có Ba tôi.

Theo lời Má tôi kể lại khi tôi chưa đầy 3 tuổi, Ba tôi đã bị trói thúc ké cạnh bụi chuối bên hông nhà. Lệnh xử tử được đọc ra là vì Ba tôi là “Việt gian” và là địa chủ, có con gửi theo học trường Pháp dưới Sài Gòn, nói tiếng Pháp với lính Tây đóng ở đầu làng…, có nuôi ngựa đua và thi đua ở trường đua Phú Thọ v.v…Và Ba tôi bị bắn ngã gục xuống sau khi bị trói thúc ké bên bụi chuối, chỉ cách chúng tôi khoảng 3 thước gồm hai bà chị lớn, cùng hai ông anh, và tôi.

“Họ” tưởng Ba tôi chết rồi, sau đó đốt nhà, cướp của… rồi đi.

Từ đó gia đình tôi trôi giạt xuống Sài Gòn ngay đêm hôm đó (không còn nhớ ngày!?) và Ba tôi được cứu sống.

Và tôi chỉ trở về thăm quê tôi một lần một và chỉ một lần một mà thôi sau “giải phóng” (?) vào năm 1976, để nhìn thấy mồ mã của Ba Má tôi lần đầu cũng là lần cuối cho đến khi phải đành đoạn lìa xa quê cha đất tổ chỉ vì “cái gọi là” cơ chế chuyên chính vô sản của những người không còn chút nhứt điểm lương tri của …con người.

Đó là những gì tôi biết về quê tôi, nơi chôn nhau cắt rún, nơi an nghĩ của những người thân yêu nhứt đời của tôi. Nói như vậy để thấy rằng tôi là một con người tệ bạc, không có một hình ảnh quê nhà nào trong đầu, không giữ được tình quê, tình xóm giềng quê cũ!

Vì vậy cho nên, cứ mỗi lần đọc một bài viết ghi lại những dấu ấn của quê mình do các bạn văn, nhứt là trong Đặc san Hậu Nghĩa hàng năm mà tôi là Cố vấn không biết tự bao giờ…làm lòng tôi chùng xuống. Tôi không có được may mắn như các bạn để có thể viết rõ ràng về quê mình, ngay cả một vài kỷ niệm đơn sơ ở nơi chôn nhau cắt rún nữa. Và đó cũng là lý do tôi mất ngủ tối hôm đó vì một vài câu thơ tình con cóc của lứa tuổi học trò ở quê của anh bạn Lộc Montréal của tôi.

Hởi những người con Việt tha hương của tôi ơi!

Các bạn có bao giờ có những ý nghĩ của một người con Việt không hình dung được nơi chôn nhau cắt rún của mình không?

Có ai giống như tôi đây không?

Các bạn có bao giờ có những giây phút chạnh lòng như thế nầy bên ly cà phế đắng và chiêm nghiệm về tuổi thơ của chính mình hay không?

Một mình trên bàn giấy trong một căn phòng ở nhà, nơi tôi viết lên những dòng chữ trên đây, nơi tôi trải qua suốt bao năm trời căm cụi những bài viết về môi trường, về thực phẩm, và nhứt là những suy nghĩ về phương cách “Chống Tàu Diệt Việt Cộng” để tìm “một lối thoát cho Việt Nam”. Không một USB nào nằm trong ngăn kéo của bàn viết mà tôi không biết chứa đựng những hồ sơ gì cho công việc “chống lại công cuộc Hán hóa của Trung Cộng” của tôi?

Va đây chính là nơi tôi trang trải, chia sẻ với bè bạn khắp nơi về những suy nghĩ của một người con Việt về những vấn đề Việt Nam.

Thế mà, nghĩ về quê tôi, tôi chỉ biết lờ mờ…

Tội nghiệp cho tôi không các bạn?

Có bao giờ bạn nghĩ, bạn sẽ mất quê khi bạn bị tách rời ra khỏi nguồn cội trong khi sống ly hương như hiện nay không?

Có bao giờ bạn nghĩ, hồn quê luôn luôn ở bên cạnh bạn dù bạn không hề nhắc đến hay nghĩ đến hay cảm nhận không?

Ý nghĩ viết về quê tôi, dù cho một lần như hôm nay, tôi cũng chỉ có chừng đó để chia sẻ cùng bạn mà thôi. Hình ảnh quê nhà thì mờ mờ ảo ảo…nhưng tôi vẫn tin rằng hồn quê nơi tôi đã khắc sâu từ trong vô thức, chỉ cần một sát na nào đó, chỉ cần một khơi dậy nào đó, hồn quê sẽ cuồn cuộn chảy vào tâm khảm chúng ta.

Các bạn ơi!

Qua những dòng tản mạn trên đây tôi muốn nhắn gửi tới các bạn rằng, dù ở một nơi xa xôi nào trên quả địa cầu nầy. dù bạn bị tách rời khỏi quê cha đất tổ, sống tha phương nhưng “không cầu thực”, nhưng hồn quê của bạn vẫn hiện diện dai dẳng trong lòng bạn, trong tâm trí bạn.

Hồn quê đã ẩn tàng trong tận sâu thẳm của tâm hồn bạn.

Nhưng có ai giống như hoàn cảnh của tôi không?

·         Thời thơ ấu: Không biết Quê là gì?

·         Thời thanh thiếu niên: Biết Quê qua lời kể của Ba Má Anh Chị.

·         Thời trưởng thành: Biết Quê qua nửa vòng trái đất.

·         Thời lưu vong: Biết Quê trong tâm tưởng và trong vô vọng.

Biết bao giờ Tôi mới nhìn lại Quê hương đích thực của tôi đây?

Bạn không sống gần QUÊ, trong QUÊ, nhưng QUÊ vẫn có trong bạn.

Hồn Quê vẫn sống trong tiềm thức của bạn.

Và Hồn Quê tôi muốn nói nơi đây, chính là HỒN NƯỚC đó bạn ạ!

HỒN NƯỚC đang réo gọi chúng ta mau về dựng lại bức dư đồ rách do con người vô tâm, CSBV đang dày xéo Đất và Nước chúng ta.

Hồn quê đang réo gọi để tôi còn:

“Ngẩng đầu hẹn với quê cha,

Tôi còn đỡm lược xây nhà Việt Nam”

Mai Thanh Truyết

Nhóm Chống Tàu Diệt Việt Cộng

Viết cho thời Tuổi thơ thập niên 1940 Việt Nam – 2017